24 Απρ 2026

Biography ή Curriculum Vitae; Τι ζητάμε από το σινεμά; (Νο 2)

Τον Αύγουστο του 2024, όταν έγραφα το άρθρο μου με τίτλο «Biography ή Curriculum Vitae; Τι ζητάμε από το σινεμά;»  αναφερόμουν  σε ταινίες βιογραφιών πολιτικών είχα θυμηθεί τον «Gandhi» του Ρίτσαρντ Ατένμπορο και τον «Lincoln» του Στίβεν Σπίλμπεργκ, ενώ από την πλευρά των διακεκριμένων μουσικών, είχα επικαλεστεί ως πλέον αντιπροσωπευτική, την «Bohemian Rhapsody» του Μπράιαν Σίνγκερ για τον Φρέντι Μέρκιουρι, που είναι πιο άμεση και πιο αγνά τοποθετημένη στο είδος, διότι διαθέτει όλα εκείνα τα στοιχεία της σωστής βιογραφίας (Biography, Drama, Music), που πλησιάζει αυτό που «γραφειοκρατικά» θα παρομοιάζαμε με ένα CV (Curriculum Vitae), χωρίς να έχω ξεχάσει την ταινία «Ray» του Τέιλορ Χάκφορντ, η οποία είναι μια κλασική Biography του θρυλικού μουσικού Ρέι Τσαρλς, από την παιδική του ηλικία μέχρι την κορυφή της καριέρας του. 
Μπορούν όμως όλες οι ταινίες να είναι αναλυτικές όπως τα Curriculum Vitae, τα «βιογραφικά σημειώματα»; Αναρωτιόμουν, για να προβληματίσω και τον αναγνώστη, αλλά και τον θεατή που του αρέσουν αυτού του είδους οι ταινίες. 
Ήταν το 2024 (πώς περνάει ο καιρός…) και έκτοτε μου ήρθαν δύο κινηματογραφικές απαντήσεις. Μια πολιτική και μια μουσική. Η πρώτη κυκλοφόρησε πέρυσι και ήταν ο «Καποδίστριας» του Γιάννη Σμαραγδή και η δεύτερη είναι το πρόσφατο «Michael» του Αντουάν ΦουΚουά, που στάθηκε η αφορμή γι’ αυτό το κείμενο.. 
Και μη μου πείτε ότι προβαίνω σε ανόμοιες συγκρίσεις, διότι θα απαντήσω ότι εδώ έχουμε να κάνουμε με κινηματογράφο (που μπορεί να ζωντανεύει νεκρούς σε… μεταγενέστερες ταινίες), οπότε αφού όλα επιτρέπονται, τότε όλα και σχολιάζονται (ακόμα και η κριτική μου) και να μη ξεχνάμε και την κουλτούρα ακύρωσης. Με τη δε τελευταία κακοπαθαίνουμε καθημερινά πια, αρκεί να ρίξτε μια ματιά στα social media.
Στον «Καποδίστρια» του Σμαραγδή αναφέρθηκα -μεταξύ άλλων- στο άρθρο «Η περιέργεια σκοτώνει τη γάτα - αγγλική παροιμία» , στο οποίο περιέγραφα το φαινόμενο της «βιογραφίας / αγιογραφίας», όπου ο κεντρικός χαρακτήρας σκιαγραφείται ως ηθικός, εθνικός ήρωας, με ελάχιστη ψυχολογική διείσδυση στο χαρακτήρα του και πουθενά δεν βλέπουμε μια εσωτερική πάλη του ή μια σαφή αξιακή κατεύθυνση. Η δε σκηνοθεσία του Γιάννη Σμαραγδή, υπηρετεί αποκλειστικά έναν υψηλό τόνο εθνικής αναπαράστασης και ηθικής διαπαιδαγώγησης.  
Θυμήθηκα τον Καποδίστρια του Σμαραγδή, βλέποντας τον Michael του Φουκουά, που είναι ακριβώς ή ίδια περίπτωση. Μια βιογραφία / αγιογραφία, η οποία (όπως έγραψα στην κριτική μου), αφηγείται την ιστορία της ζωής του Μάικλ Τζάκσον πέρα από τη μουσική, ακολουθώντας την πορεία του, από τότε που αναδείχθηκε ως ταλέντο και επικεφαλής των Jackson Five, ωσότου εδραιώθηκε ως δημιουργός με ακλόνητο όραμα και τη φιλοδοξία να καθιερωθεί ως ο καλλιτέχνης με μια κορυφαία σκηνική παρουσία. 
Αυτά και τίποτα περισσότερο, δεδομένου ότι ο κόσμος γνωρίζει περισσότερα απ' τον Φουκουά για τον Μάικλ Τζάκσον, μέσα από τη σοβαρή δημοσιογραφία αλλά και τα gossip ρεπορτάζ των «ειδικών» περιοδικών και σταματώ εδώ από σεβασμό στους νεκρούς. Θεωρώ δε, ότι δεν ακολουθώ κουλτούρα ακύρωσης, εάν συνοψίσω το θέμα μου στο ότι οι δυο βιογραφίες/αγιογραφίες στις οποίες προαναφέρθηκα, άνετα μπορούν να μείνουν στην ιστορία ως: «Καποδίστριας του Γιάννη Σμαραγδή» και «Michael του Αντουάν Φουκουά».