14 Δεκ 2025

Καλά Χριστούγεννα, κύριε Λώρενς - Merry Christmas Mr. Lawrens

Η αξέχαστη και πάντα επίκαιρη ταινία του Ναγκίσα Οσίμα φέρνει στον κινηματογράφο το βιβλίο του Sir Laurens van der Post «The Seed and the Sower». Ο Ναγκισα Οσίμα μας μεταφέρει σε μια μάχη μεταξύ του δυτικού και του ιαπωνικού πολιτισμού, ανάμεσα σε δυο διαφορετικές κοσμοθεωρίες και συστήματα αξιών, σε δύο διαφορετικούς κόσμους.
Ο αντισυνταγματάρχης Τζων Λώρενς είναι αιχμάλωτος των Ιαπώνων, κατά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο. Αποτελεί αίνιγμα ανάμεσα στους συγκρατούμενους του, καθώς είναι ο μόνος που μπορεί να έχει ένα είδος επικοινωνίας με τους Ιάπωνες δεσμώτες τους και μοιάζει να αντιλαμβάνεται την κουλτούρα τους. Οι Ιάπωνες το γνωρίζουν και τον προκαλούν φέρνοντάς τον αντιμέτωπο με το σύστημα αξιών τους. Οι συνθήκες δυσκολεύουν όταν φέρνουν αιχμάλωτο τον σκληρό, υπερήφανο και θαρραλέο ταγματάρχη Ζακ Σελιέ. Ο Λώρενς ξέρει πως οι φύλακες θα κάνουν τα πάντα για να σπάσουν το ηθικό του Σελιέ. Αυτό που θα ακολουθήσει δεν είναι απλά μια μάχη για επιβίωση, είναι κάτι πολύ περισσότερο: είναι η μάχη μεταξύ δύο κοσμοθεωριών. Ο Λώρενς γνωρίζει πως οι φύλακες θα κάνουν τα πάντα για να σπάσουν το ηθικό του νεοφερμένου μέσα από την αντιπαράθεση της παραδοσιακής στρατιωτικής ακαμψίας με την ανθρωπιά, μέσα από την χιμαιρική αντίληψη του ανδρισμού και της τιμής, με τις συναισθηματικές και σεξουαλικές αδυναμίες. 
Ο Μπόουι, γοητευτικά φλεγματικός στο ρόλο του Σελιέ, λειτούργησε σαν κράχτης στο εγχείρημα που έπλασε ο Οσίμα, έχοντας ως υλικά τη γιαπωνέζικη κουλτούρα, την εξουσία και τις σχέσεις καταπιεστή / καταπιεζόμενου και τις πολιτισμικές διαφορές δύσης/ανατολής. Στην ταινία όμως εκτός από τους δύο πολιτισμούς «συγκρούονται» και δύο σχολές υποκριτικής, δύο αντιθετικά στιλ. Το ρεαλιστικό και το επιτηδευμένο και το υπερβολικό. 
Ιδιαίτερη μνεία αξίζει στη μουσική που έγραψε ο Ρουίτσι Σακαμότο για την ταινία και έχει ήδη καταχωρηθεί στα διαχρονικότερα μουσικά ακούσματα. 
Τέσσερις ταινίες πριν να κλείσει την καριέρα του ο Ιάπωνα σκηνοθέτης κάνει μια ταινία αγγλόφωνη. Το σενάριο είναι αριστουργηματικά πλεγμένο, ο πόλεμος, οι αντιθέσεις των χαρακτήρων, οι συγκρούσεις, οι διαφορετικοί πολιτισμοί, η μουσική είναι τα πεδία από τα οποία ο Oshima παίρνει στοιχεία, φτιάχνει τις ανατροπές του, χτίζει έναν κόσμο που, στο τέλος, θα φανεί πόσο ενδιαφέρων θα είναι για τους ανήκοντες στη Δύση και στην Ανατολή. Τα καταφέρνει! 
Το παγκόσμιο κοινό είδε την ταινία, κάπου ταυτίστηκε και κάπου αντέδρασε, άρα τα σημεία της ακούμπησαν σε στοιχεία του ψυχικού κόσμου των μεν και των δε. 
INFO
Είδος: Πολεμικό, Δράμα, 123΄
Χώρες: Ηνωμένο Βασίλειο, Νέα Ζηλανδία, Ιαπωνία, 1983
Σκηνοθεσία: Ναγκίσα Οσίμα
Παίζουν: Ντέιβιντ Μπόουι, Τομ Κόντι, Ρουίτσι Σακαμότο, Τακέσι Κιτάνο
Προβάλλεται: από την Κινηματογραφική Λέσχη Solaris στον Πολυχώρο Τέχνης-cafe Η Λυσσασμένη Γάτα - Επισκόπου Κίτρους Νικολάου 4 - περιοχή Σιντριβάνι - Ροτόντα, πίσω από την ΕΥΑΘ, Θεσσαλονίκη
Πρόσβαση: στάση Καμάρα ΟΑΣΘ, σταθμός Σιντριβάνι Μετρό
Ημέρα: Τετάρτη 17 Δεκεμβρίου 2025, 8.00 μ.μ.
Εισιτήριο: 5 ευρώ.
MORE INFO: Την ταινία θα προλογίσει ο Γιάννης Φραγκούλης, κριτικός και θεωρητικός του κινηματογράφου, ο οποίος θα συζητήσει με το κοινό, μετά την προβολή της, τα θέματα που η ταινία εμπεριέχει στο κινηματογραφικό της κείμενο. Μετά την προβολή της ταινίας, με αφορμή το κείμενό της, θα γίνει μάθημα κινηματογράφου, στο πλαίσιο του σεμιναρίου που διοργανώνει η Λέσχη κάθε Τετάρτη.